Monthly Archives: જાન્યુઆરી 2016

उद्यम: साहसम् धैर्यं बुद्धि शक्ति पराक्रम: षडेते यत्र वर्तन्ते दैवो तस्य सहाय कृत्

પ્રભાશંકર  જોશી એ મારો નાનો ભાઈ  છે  . એપણ મારી માફક  ઈંગ્લીશ વિના ગુજરાતી સાત ધોરણ  ભણી ઉતર્યો  . આગળ વધુ અભ્યાસ કરવા જવા માટે બહાર ગામ કોઈ જુનાગઢ જેવા શહેરમાં  મોકલવાનો ખર્ચો  મારા બાપાને પોસાય નહી  .  મેં ઘરમાં  મારા બાપા અને માને વાત કરી કે  આ જમાનામાં  ફક્ત  ગુજરાતી ભણેલો  માણસ અભણ કહેવાય છે માટે ઈંગ્લીશ ભણવું બહુ જરૂરી છે  .  હાલ ગુજરાતી ભાષામાં  રેલ્વે સ્ટેશનના નામ પણ  આબુ રોડ સુધીજ હોય છે  .  મેં એક કહેવત પણ કીધી કે ભારતમાં  अबे तबे के  सोलह आने  एकदम तिकड़म बार  अठे
कठे  के  आठ  ही आने  સુંસા પૈસા ચાર  .  અને મારી માને ચાનક ચડી  એણે મારા બાપાને કીધું  મને  તમે  માણાવદર  માં ભાડે ઘર લઈ આપો  . હું તમારા પગારમાંથી  એક પૈસો નહિ લઉં  હું ફેકટરીમાં  મજુરી કરીશ  . પણ દિકરાને ભણાવવો છે  .  એ વાત સાચી  .  અને માણાવદરમાં ભાઈને  ફરીથી  પાંચમાં ધોરણમાં મુક્યો  અને ઘોંઘાટ  વાળા રોડની પાસેના માસિક સાડાત્રણ  રૂપિયાના ભાડામાં મકાન ભાડે રાખ્યું  .  હું પણ બેકાર  કાળા બજારમાં ખાંડ કેરોસીન  વગેરે  વેચવાનો  જોખમી ધંધો કરતો એટલુંજ  .
બે એક  મહિનો આ  ઘોઘાટ વાળા ભાડાના મકાન માં રહ્યા  ,  દરમ્યાનમાં  અજવાળી બા નામના વૈષ્ણવ  વાણીયા બેન સાથે ઓળખાણ થઇ  . અજવાળી બાના  પતિને કાપડની દુકાન હતી  . તેઓને  વિશાળ  ડેલીબંધ મકાનમાં એક ઓરડી હતી  .  આ ઓરડીમાં  રસોઈ માટેની એક જુદી જગ્યા હતી  . અજવાળી બાએ મારી માને વાત કરીકે  અમારી ઓરડી તમને ભાડે આપીશું  જોકે ભાડું  દસ રૂપિયા છે પણ તમારી પાસેથી 8 રૂપિયા લઈશું અને આ ભાડું પણ તમને અમે માથે નહી પડવા દઈએ  .  મારા દીકરાની વહુને તમે રસોઈમાં મદદ કરજો  એટલે અમે થોડા પૈસા પણ આપીશું  . રસોઈમાં મદદ કરવાની કોઈકજ વખત જરૂર પડે છે  .  અજવાળી બા  વારે  તેહ વારે  સારું એવું સીધું આપી જાય  .  ભાઈ રજામાં દેશીંગા જાય અને અહીંથી પુષ્કળ દાતણ  લઈજાય  .    દેશીંગા  ની સીમમાં બાવળનું મોટું જંગલ    .  અજવાળીબા  આડોશી પાડોશીને દાતણ  આપે અને એના પૈસા પણ  લ્યે  .
થોડા વખતમાં  માને એક દરજણ બાઈ સાથે ઓળખાણ થઇ    , આ બાઈને ગાજ બટન કરવાની મા મદદ કરે  અને એના પણ પૈસા માને મળે  દરજણ વિધવા હતી  .  મા પાસે ધાર્મિક વાતો ભજનોનો પણ ખજાનો  એટલે  ગાજ બટન કરતા કરતા  ભજન  કીર્તન પણ ગાય  .  થોડા વખતમાં  લોકો માના ભજનો સાંભળવા પણ આવવા લાગ્યા  .  દરજી બાઈનું ઘર  મંદિર જેવું થઇ ગયું  મા ઘણી વખત  એક દરજીનું ગીત પણ ગાતા  કે
સુણ દર્જીડા કાતર ગજને સોય તણા ગુણ હું કહું
અચરજ ઉપજે જોઈ જગતની રીત  વિષે હું જે કહું
કાતર  કેવી ભૂંડી ભારી તે પેટ વિષે રાખે પારી
સાજાં ભાંગ્યા  કરવા વાળી જરા દયા પણ ન ક ર નારી  …1
હવે ગજના ગુણ કહું છું જે છે  બદસલાહ  કાતરને દે છે
પછી પોતે તો અળગો રે છે … સુણ દરજીડા  2

જો સોય બિચારી સારી છે  ભાંગ્યાં સાજાં  કરનારી છે
તેથી દરજીને  બહુ પ્યારી છે    સુણ દરજીડા  3
ગુણ ઓળખીને  ગુણી  જન ભાખે
ગજ કાતરને હેઠાં નાખે  સીર ઉપર સોય ધરી રાખે    ,,,,સુણ  4
એક વખત ભાઈના માસ્તરે ભાઈને કીધું  મરચાં ખાંડી આપે એવું કોઈ તારા ધ્યાનમાં છે ? ભાઈએ માને વાત કરી    .  . અનેમાએ કીધું હું ખાંડી આપીશ  પછી ભાઈ  માસ્તર પાસેથી એક  કોથળો  ભરીને મરચા ખાંડી આપ્યા  .  . અને માએ ભાઈને કીધું માસ્તર પૈસા આપે તો લેતો નહિ  .  ભાઈએ લોટ જેવો જે માએ મરચાંનો લોટ જેવો ભૂકો કરી આપ્યો હતો  તે માસ્તરને આપ્યો માસ્તર કહે  કેટલા પૈસા  આપવાના છે ? ભાઈ કહે મરચાં મારી  માએ  ખાંડી આપ્યા છે અને પૈસા લેવાની નાપાડી છે  . પણ માસ્તરે  જેટલા પૈસા આપવા જોઈએ એના કરતા થોડા વધુ આપ્યા  .
થોડા વખતમાં  બાપાનું  માણાવદર નજીકના ગામ  ભાલેચડા ગામે નોકરી કરવાનું થયું  . એટલે ભાઈ  ભાલેચડા  થી ચાલીને માણાવદર  ભણવા આવવા માંડ્યો  .  .
એક જાહેર ખબર વાંચવા મળી  . એમાં રાજકોટ રામકૃષ્ણ  આશ્રમમાં રહેવાનું અને  સ્કુલ કે કોલેજોમાં ભણવા જવાનું  અને એમાં વાલીની આવક મુજબ  ખર્ચ  લેવાનો હતો  ભાઈના બાઈની આવક માસિક 12  રૂપિયા  એટલે  ભાઈને બહુ ઓછા પૈસા આપવાનું થયું અથવા ફ્રિ ભાઈ રામકૃષ્ણ આશ્રમમાં રહીને  કોલેજનું શિક્ષણ  લીધું  . આશ્રમમાં  ફ્રિ રહેવાનું થએલું કે  બહુ નજીવી ફી આપવી પડતી  એ બાબત  મને અત્યારે યાદ નથી  .  પછી એ  અમદાવાદની લો  કોલેજમાં ભણ્યો  અને વખત જતાં  યુગાન્ડા આફ્રિકા ગયો અહી માધવાણી શેઠના વિશાલ બીજ્નીસ્માં ગોઠવાયો પછી માધવાણી શેઠે પોતાનાજ ધંધા માટે  કેન્યા મોકલ્યો  . અહીંથી કેનિયાના વિદ્યાર્થી  ઓ અમેરિકા ભણવા આવતા હતા  . એની સાથે સ્ટુડ ન્ટ વિસા ઉપર  અમેરિકા  આવ્યો  .
प्रभाशंकर  जोशी  उमरमे छोटा वो था मेरा भाई
कठिन समस्या हल करके वो आफ्रिका  अमेरिका जाइ। …संतो भाई  समय बड़ा हरजाई

 

Advertisements

જનતાના પ્રશ્નો અને ગુરુ બૃહસ્પતિના ઉત્તરો

buddha-art-wallpaper-high-definition

કોઈએ બૃહસ્પતિને  પ્રશ્ન કર્યોકે  તમે માંસાહારનો વિરોધ કરો છો  . જો લોકો માંસાહાર નહી કરે તો એટલા  બધાં  પ્રાણીઓ  વધી જશે કે  રસ્તાઓમાં કે ગામો શહેરો વચ્ચે પ્રાણીઓ  ફરતા હશે  . અને માણસોને રહેવાની જગ્યા પણ નહી મળે  .  ગુરુ બૃહસ્પતિએ જવાબ આપ્યોકે  આ મનુષ્યોનો વધારો  થાય છે  જોકે  પરમેશ્વરે  માણસોની વૃધ્ધિ ની ગતી ધીમી કરી છે  . મનુષ્યનું બચ્ચું  સોળથી સત્તર વરસની ઉમરનું  થયા  , પછી  સંતાન ઉત્પન્ન  કરવાની ક્ષ્મ્તા ધરાવે છે જ્યારે પ્રાણિયો  નું બચ્ચું  કેટલાક પ્રાણીઓના બચ્ચા  6 મહિનાનું થાય  ત્યારે ગર્ભ ધારણ કરી  શકે છે , અને એનો ગર્ભ કાલ પણ ટૂંકો હોય છે એમાય  સસલા ઉંદર જેવા પ્રાણીઓ એક મહિનાની ઉમરના  બચ્ચા ગર્ભ  ધારણ કરી શકે છે , અને એનો ગર્ભ કાલ પણ અતિ ટૂંકો હોય  છે  હવે  મનુષ્યોને મારી ખાવાનો વિચાર તુને કેમ નથી આવતો  . માટે પ્રાણીઓના  વસ્તી વધારા બાબત તું ચિંતા ન કર  . એબાબત તું મારા ઉપર છોડી દે  મેં તુને  બીજા પ્રાણીઓ કરતા  વધુ બુદ્ધિ અને સ્વતંત્રતા  આપી છે એનો દુર ઉપયોગ કરીને તારા પગ ઉપર કુવાડો ન માર  . પ્રાણીઓનો  વધારો રોકવા મેં  હિંસક સિંહ જેવા  પ્રાણીઓ અને બાજ જેવા પક્ષી  ઉત્પન્ન  કર્યા છે ચેપી ઘાતક રોગો ઉત્પન્ન  કર્યા છે  .  મનુષ્યોએ  બુદ્ધિનો ઉપયોગ કરીને રોગ ઉપર  પ્રતિબંધ મૂકી દીધો છે  . તો પરમેશ્વરે  માણસોને  બર્થ કન્ટ્રોલની  બુદ્ધી આપી અને  અંદરો અંદર  મારી નાખવાની વિકૃત બુદ્ધિ આપી  છતાં પણ માણસો  વધવા માંડશે તો સૂર્ય મંડલમાં  ઘણા વિશાલ ગ્રહો છે  એમાં કેટલાક  ગ્રહો  પૃથ્વી જેવું વાતાવરણ ધરાવે છે  . ત્યાં પહોંચી  જવાની અને વસવાટ કરવાની  પરમેશ્વર  કહે હું પ્રેંરણા  કરીશ  માટે માંસાહાર કરીને પ્રાણીઓની વસ્તી ઘટાડવાની ચિંતા ન કર  . હિંસક પ્રાણીઓની  પાચન શક્તિ જુદી હોય છે એના દાંત હાડકાને ચાવીને ભૂકો કરી શકે છે  . અજગર જેવાનું હોજરીમાં એવા પાંચન રસો હોય છે કે  જે  સખત હાડકાનો  બુકો કરી દ્યે છે  .
માણસને માંસ ખાવા યોગ્ય બનાવવા માટે  રાંધવું  પડે છે અને સ્વાદ માટે  મરચું ધાણા  જીરું તજ લવિંગ  આદુ કોથમીર  વગેરે વનસ્પતિનો  સહારો લેવો પડે છે  .  જ્યારે કેળાં  પપૈયા  વગેરે ફળો ગાજર મૂળા કાકડી  કાજુ બદામ વગેરે સુકો મેવો રાંધ્ય વગર  મીઠું મરચું અને બીજો કોઈ પદાર્થ  અંદર ભેળવ્યા  વગર ખાઈ સહાય છે  . અમેરિકા જેવા દેશોમાં  લોકો શાકાહાર તરફ વળવા માંડ્યા છે  હાથી ગેંડા જેવા શક્તિશાળી પ્રાણીઓ શાકાહારી છે ક્રૂર હિટલર શકાહાર્રી  હતો  . પ્રોફેસર    રામમૂર્તિ પહેલવાન શાકાહારી હતો  કે જે પોતાની છાતી ઉપર  સંકોડએલાચારેય  પગો સાથે હાથી ઉભો રાખી શકતો હતો  .